Kıbrıs

Etkinlik Takvimi

26 Ara 2017;
05:30PM - 07:00PM
Garipname Okumaları
18 Ara 2017;
02:00PM - 03:00PM
Ney nedir, ne der?
12 Ara 2017;
05:30PM - 07:00PM
Garipname Okumaları
11 Ara 2017;
05:00PM - 06:30PM
Tarihçiler için edebiyat
29 Kas 2017;
06:00PM - 07:30PM
Gazel İncelemeleri

Kimler Sitede

63 ziyaretçi ve 0 üye çevrimiçi

Ziyaretçiler

Bugün 28

Dün 37

Haftalık 28

Aylık 619

Tüm Zamanlar 243711

Mesnevi Kitaplarım..

 
 

 

 

 

 

 

Cuma, 14 Nisan 2017 08:45

Abdi Çavuş Şehidası Öne Çıkarılmış

Yazan
Ögeyi Oylayın
(0 oy)

 

Lefkoşa’nın özelliklerinden biri de her sokağında bir şehit mezarının bulunmasıdır. Özellikle Lefkoşa’nın fethi esnasında surlar aşılıp şehre girildikten sonra sokaklarda çatışmalar bir iki gün devam etmiş ve bu esnada birçok yeniçeri şehit düşmüştür. Bunların mezarları şehit düştükleri yere defnedilmiş. İlk defnedildikleri zamanlarda sadece bir mezar iken kiminin izleri zamanla silinmiş, mezarları kaybolmuş.

Kaybolan mezarların bir kısmı üzerine yapılan evlerde oturanlar veya oradan geçen bir derviş tarafından tespit edilerek yeniden düzenlenip adeta özür dilercesine bu defa bir mezardan daha fazlasına, adak yerine dönüştürülmüş.

Böyle bir adak yeri Abdiçavuş Mahallesinde de var. Kumarcılar Han’ın arkasında kalan bölgede bulunuyor Abdiçavuş Mahallesi. Abdiçavuş mahallesi 1831 tarihinde yapılan sayıma göre gayrımüslimlerin olmadığı, sadece Türklerin yaşadığı bir mahalle. Mahallede vakfedilen birçok eser varmış. Hem Osmanlı, hem İngiliz döneminde, hatta 1960lar, 70lerde bile özellikle ömrünün son demlerinde hacdan gelen dindar Türkler tarafından, evler, dükkanlar ve bahçeler vakfedilmiş. Bugün nisbeten bakımsız evleri ve çok temiz ve düzgün olmayan sokakları olan bu mahalle Lefkoşa’nın geleneksel yönünü göstermesi bakımından oldukça önemli. Lefkoşa’nın hangi mahallesi önemli değil ki dediğinizi duyar gibi oluyorum. Haklısınız.

 

Şehidasının bulunduğu mahalleye adını veren Abdi Çavuş’un şehidası Alaybeyi Sokak’ta, bir evin sokağa bakan duvarının dibinde bulunuyor. Lefkoşa’nın birçok sokağında benzerlerini gördüğümüz bu mezarın şehrin fethi esnasında şehit düşen Abdi Çavuş adında bir askere ait olduğu sanılıyor. Bu şehidin mezarı zamanla adak yerine dönüşüyor. Adak yeri olunca da bir mumluk konuluyor üzerine ve çevre sakinlerinin zor zamanlarında sığınacakları bir liman oluyor. Derdi olan mezarın başına gelip dua ediyor. Duası kabul olunursa bir kez daha gelip mum yakıp çaput bağlıyor.

Şehida da nedir diye bir soru aklınıza gelebilir. Kıbrıs’ta özellikle adak türbeleri için kullanılan bir kelime. Din, tarih, tasavvuf bilmediği halde bu konularda ahkam kesen cahil araştırmacı-yazarın söylediği gibi şehitten gelmiyor gelmiyor kelimenin anlamı. Şahideden geliyor. Mezar başlarına dikilen üzerinde yazı ve çiçek resimleri olan taşlara şahide deniyor. Özellikle görkemli işçiliği olan mezar taşlarını gören insanlar önemli biri olduğunu düşündüğü  için hürmet ediyorlar. Şahide zamanla mecaz yoluyla başına dikilen mevtayı kastetmeye başlıyor. Şahide denilip başına şahide dikilen kişi kastedilir olmuş zamanla. Bir de şehit olduğunu bildikleri veya düşündükleri kimse olunca şahide şehida olmuş. Kelimenin hikayesi kanaatimce budur.

Bu mezarların yerinin bulunması ile ilgili anlatılan hikaye daha önce başka adak yerlerinin bulunmasına benziyor. Mezarların olduğu yer bir evin yatak odası imiş. Evde kalan kadıncağız geceleri at kişnemelerinden, nal seslerinden ve su şıkırtıları seslerinden uyuyamazmış. Kadın haliyle odada yatmamış ve odayı anbar olarak kullanmaya başlamış. Komşulardan biri rüyasında Abdi Çavuş’u görmüş. Çavuş, mezarının pis olduğunu ve temizlenmesi gerektiğini söylemiş rüyasında göründüğü adama. Ev sahibi de anbarı temizleyip mezarı ortaya çıkarmış.

Eskiden adak yeri olan bu mezar bugünlerde eskisi kadar popüler değil. Ne yazık ki Abdi Çavuş mahallesi de Lefkoşa’nın gezmek için çok tercih edilen mahallesi de değil. Ama siz yine de yolunuzu düşürün, üzülseniz de pişman olmazsınız.

Halkının tamamı Türk olan Abdiçavuş Mahallesinin bekçisi olan bu mezarı gördüğünüzde onun ve Lefkoşa’nın fethinde şehit olan tüm askerlerimiz için fatiha okumayı unutmayın, emi.

Okunma 329 kez Son Düzenlenme Cuma, 14 Nisan 2017 11:14

Yorum yapın

(*) ile işaretlenmiş zorunlu alanların tümünü doldurduğunuzdan emin olun. HTML kodları kullanılamaz.

........Kitaplarım........

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

 

 

 

© 2005 - 2017 İsmail Güleç